Người Việt Nam chúng ta rất thích đặt biệt danh.
Một anh tên đầy đủ là Nguyễn Văn Hùng.
Ở nhà gọi là cu Tí.
Lớn lên bị nổi mụn nhiều quá nên bạn bè gọi luôn là Hùng Mụn.
Mẹ gọi:
“Tí ơi ăn cơm!”
Anh ấy biết đang gọi mình.
Bạn bè gọi:
“Hùng Mụn đi nhậu!”
Anh ấy cũng biết đang gọi mình.
Ngân hàng gửi giấy tờ:
“Nguyễn Văn Hùng”
Vẫn là anh ấy.
Một người.
Nhiều cách gọi.
Trong ngành hàng hải cũng có câu chuyện tương tự.
Có lúc người ta gọi:
- Vessel
- Ship
- M/V
- M/T
- S/S
Người mới nhìn vào thường cảm thấy:
“Con tàu thôi mà, sao gọi lắm tên thế?”
Thật ra tất cả đều đang nói về tàu.
Chỉ khác nhau ở mức độ chi tiết mà thôi.
Vessel là gì?
Vessel là thuật ngữ tổng quát nhất trong ngành hàng hải.
Có thể hiểu đơn giản:
Vessel = Phương tiện nổi trên mặt nước.
Theo cách hiểu này, tất cả đều là vessel:
- tàu container
- tàu chở dầu
- tàu khách
- tàu quân sự
- tàu cá
- xà lan
- du thuyền
- tàu nghiên cứu khoa học
Thậm chí trong nhiều văn bản pháp lý quốc tế, từ “vessel” còn được dùng để chỉ bất kỳ phương tiện nào có khả năng hoạt động trên mặt nước.
Vì vậy khi đọc chứng từ vận tải, hợp đồng thuê tàu hoặc các văn bản hàng hải, bạn sẽ gặp từ vessel xuất hiện rất thường xuyên.
Ship là gì?
Ship cũng là tàu.
Nhưng phạm vi hẹp hơn vessel.
Thông thường, ship dùng để chỉ những con tàu lớn hoạt động trên biển, có khả năng vận chuyển hàng hóa hoặc hành khách trên những hành trình dài.
Ví dụ:
- tàu container
- tàu hàng rời
- tàu chở dầu
- tàu du lịch quốc tế
đều có thể gọi là ship.
Trong khi đó:
- xuồng máy
- ghe nhỏ
- xà lan nội địa
thường không được gọi là ship mặc dù vẫn là vessel.
Có thể hiểu đơn giản:
Mọi ship đều là vessel.
Nhưng không phải vessel nào cũng là ship.
Giống như:
Mọi xe tải đều là phương tiện giao thông.
Nhưng không phải phương tiện giao thông nào cũng là xe tải.
Vì sao tên tàu thường có M/V phía trước?
Đây là điều khiến nhiều người mới học logistics tò mò.
Ví dụ:
- M/V Maersk Osaka
- M/V Ever Given
- M/V Tay Son 2
Chữ M/V là viết tắt của:
Motor Vessel
hoặc
Motor Ship
Nghĩa là:
Tàu chạy bằng động cơ.
Ngày nay phần lớn tàu thương mại trên thế giới đều sử dụng động cơ diesel công suất lớn.
Do đó tiền tố M/V xuất hiện rất phổ biến.
Khi nhìn thấy M/V trước tên tàu, người trong ngành lập tức hiểu:
Đây là tàu chạy bằng động cơ.
M/T là gì?
M/T là viết tắt của:
Motor Tanker
Đây là loại tàu chuyên chở chất lỏng.
Ví dụ:
- dầu thô
- xăng dầu
- hóa chất
- dầu thực vật
- sản phẩm hóa dầu
Ví dụ:
M/T Pacific Energy
Chỉ cần nhìn tiền tố M/T là người ta đã đoán được đây là tàu bồn (tanker) chứ không phải tàu container thông thường.
S/S là gì?
S/S là viết tắt của:
Steam Ship
Nghĩa là:
Tàu chạy bằng hơi nước.
Ngày nay loại tàu này gần như không còn phổ biến trong vận tải thương mại.
Tuy nhiên trong các tài liệu cũ hoặc một số tàu lịch sử, bạn vẫn có thể bắt gặp tiền tố S/S.
Ví dụ nổi tiếng:
S/S Titanic
Con tàu huyền thoại chìm năm 1912.
Một số tiền tố khác bạn có thể gặp
Ngoài M/V và M/T, ngành hàng hải còn có khá nhiều ký hiệu thú vị.
LNGC
Liquefied Natural Gas Carrier
Tàu chở khí thiên nhiên hóa lỏng.
RV
Research Vessel
Tàu nghiên cứu khoa học.
SY
Sailing Yacht
Du thuyền buồm.
USS
United States Ship
Tàu thuộc Hải quân Mỹ.
Ví dụ:
USS Enterprise
USS Nimitz
HMS
His/Her Majesty’s Ship
Tàu thuộc Hải quân Hoàng gia Anh.
Ví dụ:
HMS Queen Elizabeth
Vì sao trên lịch tàu luôn có Vessel và Voyage?
Nếu từng xem lịch tàu hoặc vận đơn, bạn sẽ thường thấy:
Vessel:
MAERSK MONGLA
Voyage:
412W
Người mới thường thắc mắc:
“Tên tàu thì hiểu rồi.
Nhưng Voyage là gì?”
Hãy tưởng tượng một chiếc xe khách chạy tuyến Đà Nẵng – Hà Nội mỗi ngày.
Xe vẫn là chiếc xe đó.
Nhưng:
- Chuyến ngày 01/08 là một chuyến.
- Chuyến ngày 02/08 là một chuyến khác.
- Chuyến ngày 03/08 là một chuyến khác nữa.
Trong vận tải biển cũng vậy.
Một con tàu có thể chạy hàng trăm chuyến trong suốt vòng đời của nó.
Do đó:
- Vessel = tên tàu
- Voyage = số chuyến cụ thể
Sự kết hợp giữa Vessel và Voyage giúp xác định chính xác hành trình mà container của bạn đang đi.
Ví dụ thực tế
Nếu bạn thuê nguyên tàu hàng rời Tay Son 2 để chở clinker sang Singapore.
Trên chứng từ có thể ghi:
M/V Tay Son 2
Tức là tàu Tay Son 2 chạy bằng động cơ.
Ngược lại, nếu bạn xuất khẩu vài container hàng sang châu Âu thông qua hãng tàu Maersk, trên booking hoặc vận đơn bạn sẽ thấy:
Vessel: MAERSK MONGLA
Voyage: 412W
Thông tin này giúp bạn tra cứu hành trình tàu, ETA, ETD và tình trạng lô hàng.
Người mới hay nhầm
Vessel và Ship là một
Không hoàn toàn.
Ship là một loại vessel.
Vessel là khái niệm rộng hơn.
M/V là tên tàu
Sai.
M/V chỉ là tiền tố mô tả loại tàu.
Tên tàu thực sự nằm phía sau.
Ví dụ:
- M/V Ever Given
Trong đó:
- M/V = Motor Vessel
- Ever Given = tên tàu
Vessel Number và Voyage Number giống nhau
Sai.
Vessel là con tàu.
Voyage là chuyến đi cụ thể của con tàu đó.
Một tàu có thể thực hiện hàng trăm voyage khác nhau.
Kết luận
Nếu ví một con tàu như anh Nguyễn Văn Hùng trong xóm thì:
- Vessel giống như tên đầy đủ Nguyễn Văn Hùng.
- Ship giống như cách gọi chung “anh Hùng”.
- M/V giống như biệt danh giúp nhận diện đặc điểm.
- Voyage giống như từng chuyến đi cụ thể của anh Hùng trong cuộc đời.
Nghe có vẻ nhiều thuật ngữ.
Nhưng thực chất rất đơn giản.
Khi gặp dòng chữ:
Vessel: MAERSK MONGLA
Voyage: 412W
bạn chỉ cần hiểu:
Đây là tàu MAERSK MONGLA đang thực hiện chuyến đi số 412W.
Và đó chính là “chiếc xe khách” đang chở container của bạn băng qua đại dương.
